در محفلی که به تاریخ ۱۲ اپریل در شهر فرانکفورت آلمان به ابتکار مرکز اتحاد جهانی هزاره برگزار شده بود، چهرهها و نخبگان دیاسپورای افغانستان گردهم آمدند و روی موضوعات مختلف، بهویژه حقوق زنان، امنیت محلی و صلح جهانی بحث و گفتوگو کردند. این مراسم به مناسبت سیویکمین سالگرد شهادت عبدالعلی مزاری برگزار شد و در آن بر اهمیت عدالت اجتماعی، مشارکت زنان و نقش جوامع مهاجر در تقویت همبستگی تأکید گردید.
در ادامه برنامه، نمایشگاه هنری علی امید استاد اسبق دانشگاه کابل، توجه اشتراککنندگان را به خود جلب کرد. این نمایشگاه شامل آثار گرافیکی، عکاسی و نقاشی با محوریت حقوق زنان، وضعیت زندگی و چالشهای هزارهها در افغانستان بود. همچنان شماری از آثار پژوهشی و تصویری درباره افغانستان، از جمله کتاب «یافتن افغانستان: عکاسی ۲۰۰۱–۲۰۲۱» از مارتین گرنر و کتاب «نبرد برای بقا» نوشته حسن سمنگانی نیز در معرض دید قرار داده شده بود.
در همین حال، مارتین گرنر، روزنامهنگار و فعال مدنی آلمانی، در سخنانی به وضعیت افغانستان و چالشهای موجود در مسیر ادغام اجتماعی پرداخت. او ایجاد یک نهاد چتری برای سازمانهای هزاره در آلمان را گامی مثبت دانست و تأکید کرد که چنین ساختاری میتواند روند گفتوگو با نهادهای دولتی را تسهیل کند. به گفته او، این اقدام باعث میشود خواستهها و مشکلات جامعه هزاره بهتر مطرح شود و زمینه برای همکاریهای بیشتر فراهم گردد.
گرنر که بیش از ۱۵ سال با جامعه مدنی افغانستان همکاری داشته است، به تجربههای خود در این کشور اشاره کرد و گفت که پیشداوریهای قومی یکی از موانع جدی در مسیر همبستگی اجتماعی بوده است. او افزود که عبور از این ذهنیتها برای ساختن آیندهای پایدار ضروری است. در کنار این، وی به وضعیت دشوار آموزش زنان اشاره کرد، اما از شکلگیری آموزشهای آنلاین بهعنوان نشانهای از امید یاد نمود و آن را فرصتی برای ادامه یادگیری در شرایط محدود دانست.
نتایج پژوهش درباره هویت و ادغام هزارهها در آلمان
دکتر مصطفی ناصری، رئیس انستیتوت پژوهشی و کنشی گیتا، در این نشست نتایج پژوهش خود درباره هویت و ادغام مهاجران هزاره در آلمان را ارائه کرد. او گفت مهاجرت هزارهها عمدتاً ناشی از جنگ، ناامنی و تبعیض بوده و در عین حال روند ادغام در حوزههای اجتماعی و اقتصادی پیش رفته است، اما مشارکت سیاسی همچنان محدود باقی مانده است. او چالشهایی مانند زبان، بوروکراسی، اشتغال و تبعیض را از موانع اصلی ادغام عنوان کرد و بر ضرورت حمایت از جوانان و تقویت گفتوگوی فرهنگی تأکید نمود.
موسسه پژوهشی و کنشی گیتا (Gita Institute for Research and Action ) یک نهاد پژوهشی است که در حوزههای مهاجرت، هویت، ادغام اجتماعی و مسائل مربوط به جوامع دیاسپورا، بهویژه مهاجران افغان در اروپا فعالیت میکند.
از سوی دیگر، در بخش پایانی مراسم، رقیه تلاش، معاون مرکز اتحاد جهانی هزاره، با قدردانی از حضور اشتراککنندگان، این گردهمایی را فراتر از یک مراسم یادبود توصیف کرد. او تأکید نمود که چنین برنامههایی بستری برای اندیشه، گفتوگو و اقدام عملی در راستای عدالت و صلح است. به گفته او، بدون مشارکت برابر همه اقشار، بهویژه زنان، دستیابی به صلح پایدار ممکن نیست. وی همچنین بر پیوند میان عدالت، امنیت و صلح تأکید کرد و افزود که تحقق صلح پایدار بدون عدالت و مشارکت برابر همه اقشار، بهویژه زنان، ممکن نخواهد بود. او در ادامه به رویدادهای دردناک اخیر در هرات و کشتار شهروندان شیعه و هزاره اشاره کرد و آن را نشانهای از بحران جدی امنیتی و انسانی دانست.
